Wag the dog, dat is de titel van een film met Robert De Niro en Dustin Hoffman die in 1997 uitkwam. De film is een politieke satire waarin een spindokter en een Hollywood-producer een oorlog in Albanië verzinnen om de aandacht af te leiden van een presidentieel seksschandaal…

To wag the dog betekent zoiets als de aandacht afleiden van iets wat anders van groter belang zou zijn, door een actie die van minder belang lijkt maar ineens enorm in de schijnwerpers komt te staan. De uitdrukking komt van het gezegde: A dog is smarter than its tail, but if the tail were smarter, then the tail would wag the dog. In de politiek betekent het over het algemeen dat de aandacht wordt afgeleid van een politiek schandaal door militaire acties.

De Monica Lewinsky-affaire

Niet zo lang na de film in 1997 kwam Monica Lewinsky in the picture. In 1998 volgde de opdracht van president Clinton voor een Amerikaans bombardement op een farmaceutische fabriek in Sudan. Het filmscenario leek ineens non-fictie te worden. En in hetzelfde jaar was het weer zover toen de Amerikaanse regering een campagne ging voeren voor het bombarderen van Irak. Saillant detail: dat was tijdens het impeachment-proces van Clinton.

Het effect was duidelijk zichtbaar in de politieke polls. Clintons populariteitscijfer schoot omhoog. Ook de beide Bush-presidenten merkten trouwens dat effect bij hun kiezers na hun aanvallen op Irak. En in 2012 beschuldigde Trump president Obama van het uitlokken van een oorlog in Syrië, om diens verkiezing te waarborgen.

Sommigen bestempelden Trump’s aanval op Syrië in april 2017 ook als een wag the dog-moment. De perceptie was dat hij de aanval gebruikte om de aandacht af te leiden van zijn lage approval ratings en het onderzoek naar zijn banden met Rusland.

Rally around the flag

Wag the dog hangt nauw samen met een ander fenomeen in de Amerikaanse politiek dat bekendstaat als het rally around the flag-effect: directe Amerikaanse bemoeienis met een internationale crisis verhoogt de steun voor de president. 

Volgens Gallup Polls schoten de waarderingscijfers van John F. Kennedy omhoog van 61% naar 74% na de Cuban Missile Crisis en stegen die van Jimmy Carter na de Iran hostage crisis van 32% naar 58%. Ook Operation Desert Storm had zo haar effect op de populariteit van George H. W. Bush. 59% had waardering voor hem in januari 1991, maar een maand na Desert Storm steeg het cijfer naar 89%.

Zijn zoon George W. Bush steeg na 11 september 2001 in populariteit van 51% naar 85% en bereikte zelfs 90%, de hoogste approval rate ooit gemeten. Voor Obama gold de dood van Osama Bin Laden als een populariteits-booster. Hij steeg van 46% naar 52%. In de Verenigde Staten vragen politiek analisten zich nu af of de geschiedenis zich herhaalt.

Heeft Trump zijn hand overspeeld?

Vorige week heeft Trump met het uitschakelen van de hoge Iraanse militair Soleimani een serieuze internationale crisis veroorzaakt. De Quds Force-commandant werd door sommigen in Iran gezien als de toekomstige Iraanse leider. De generaal ontwikkelde zich de afgelopen jaren steeds meer als een politieke beroemdheid die bovendien zeer actief was op de sociale media. Soleimani maakte selfies met Shia-milities en zijn beeld verscheen in nationalistische memes op Instagram. Een doorn in het oog van Trump die immers al jaren het liefst niets te maken heeft met Iran.

Maar nadat Trump zich had teruggetrokken uit de nucleaire deal met Iran in 2018, raakte hij verwikkeld in een openbare Twitter-oorlog met deze machtigste generaal in het Midden-Oosten. Dat kwam zo. In juli van dat jaar reageerde Trump in hoofdletters op een dreigende uitspraak van de Iraanse president Rohani met een van zijn meest beroemde tweets: ‘Never, ever threaten the United States again or you will suffer consequences the likes of which few throughout history have ever suffered before.’

Soleimani postte als reactie daarop op zijn Instagram-account een screenshot van de film ‘Olympus has fallen’, waarop hij als leider van de Quds Force voor het Witte Huis staat dat explodeert. In november was het weer raak tussen de twee nadat Amerika zich had teruggetrokken uit de nucleare deal. Trump twitterde een poster van zichzelf in Game of Thrones-stijl met de zin: ‘Sanctions are coming.‘ Soleimani antwoordde op Instagram met: ‘I will stand against you.’

Heldenstatus

Inmiddels heeft Soleimani in zijn moederland de martelarenstatus bereikt. Bij Trump moeten we de heldenstatus in de Verenigde Staten in dit verband nog afwachten.

Want ook al lijkt een oorlog voor nu even afgewend en was Soleimani volgens velen een schurk en een massamoordenaar, zolang er geen bipartisan steun is voor Trumps ‘act of war‘ zal het populariteits-effect volgens wetenschappers voor Trump uitblijven. Volgens politiek wetenschappelijk onderzoek is het rally around the flag-effect namelijk alleen van kracht als er steun is voor een militaire actie, van zowel Democraten als Republikeinen.

We kunnen slechts gissen naar de motieven van Trumps handelen. Vooralsnog lijkt zijn populariteit er in elk geval niet groter door te zijn geworden. Wel beheerste de moord op Soleimani enkele dagen de headlines, wat de impeachment-watchers een adempauze opleverde. Dat proces gaat echter de komende weken weer volop door, terwijl de rol van Iran in het Midden-Oosten nog lang niet is uitgespeeld. Misschien toch te hard aan de staart van de hond getrokken?

Ingeborg Van t Pad Bosch

Ingeborg Van t Pad Bosch

Ingeborg van ’t Pad Bosch woont sinds 2010 in New York en schrijft sindsdien voor verschillende tijdschriften en nieuwswebsites over haar ontmoetingen met de Amerikaanse cultuur en maatschappij. Ingeborg was tijdens de Amerikaanse verkiezingstijd in 2016 regelmatig te gast op de radio. In 2018 gaf ze haar debuutroman 'Kroniek van een Erfenis' uit en momenteel is zij hoofdredacteur van DeWereldwijven.com.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Close
%d bloggers liken dit: